Strona główna
  Nietoperze
  Publikacje
  Gadżety, humor...
 		NIETOPERZE

Nocek wąsatek
Myotis mystacinus (Kuhl, 1817)


Fot.: Andrzej Kepel
      Jeden z najmniejszych krajowych gatunków nietoperzy. Futro na grzbiecie ciemnokasztanowe lub prawie czarne, o zmiennym kolorze, z jaśniejszymi końcówkami, na brzuchu jaśniejsze. Ucho, pyszczek i błony lotne ciemne. Na zewnętrznym brzegu ucha znajduje się wycięcie, słabiej zaznaczone niż u nocka orzęsionego. Koziołek nożowaty, sięgający połowy długości ucha. Błona skrzydłowa przyczepiona do nasady palców. Ostroga sięga do połowy lub dwóch trzecich odległości między piętą a ogonem. Poza ostrogę może wystawać mały fałd skórny (nibypłatek), mający zwykle nie więcej jak 1 mm. Koniec ogona wystaje poza błonę ogonową na 2 mm. Przedramię długości 31-37 mm.

Wraz z nockiem Brandta stanowią parę gatunków bardzo trudną do rozróżnienia. Najlepszymi cechami rozróżniającymi te dwa gatunki są:
  • wysokość i szerokość drugiego górnego przedtrzonowca: u nocka wąsatka mniejsze o ponad połowę od tych samych wymiarów pierwszego górnego przedtrzonowca; u nocka Brandta mniejsze o najwyżej połowę;
  • wielkość guzka protoconus na trzecim górnym przedtrzonowcu (należy patrzeć od wewnątrz szeregu zębowego od strony dwu pierwszych przedtrzonowców): u nocka wąsatka guzek ten jest mały, jego wysokość jest dużo mniejsza niż wysokość pierwszego górnego przedtrzonowca, czasami jest niewidoczny nawet przy użyciu niewielkiego powększenia; u nocka Brandta jest duży, a jego wysokość dorównuje wysokości pierwszego górnego przedtrzonowca;
  • wysokość drugiego dolnego przedtrzonowca: u nocka wąsatka mniejsza o ok. połowę od wysokości pierwszego górnego przedtrzonowca; u nocka Brandta równa wysokości pierwszego górnego przedtrzonowca lub nieco od niej mniejsza;
  • u samców wielkość penisa: u nocka wąsatka penis jest wąski na całej długości, nie zagięty na końcu, o średnicy ok. 1 mm; u nocka Brandta penis jest zagięty, na końcu buławkowato rozszerzony, o średnicy ok. 1,5 mm.
      Występuje w całej Europie z wyjątkiem północnej Skandynawii. W Polsce stwierdzany był w całym kraju, jednak informacje o rozmnarzaniu się tego gatunku są bardzo nieliczne.

      Jego letnimi kryjówkami są zarówno budynki jak i dziuple. Zimą spotykany jest w podziemiach, zarówno naturalnych, jak i sztucznych. Jest gatunkiem osiadłym - najdłuższe przeloty nie przekraczają kilkudziesięciu km. Biologia tego gatunku poznana jest bardzo słabo. Z Polski znane są jedynie pojedyńcze obserwacje w kryjówkach letnich.

      Odżywia się bezkręgowcami latającymi lub zbieranymi z powierzchni ziemi i roślinności (muchówki, motyle, pająki). Najdłuższy obserwowany wiek w warunkach naturalnych to 24 lata.

Tekst: Grzegorz Lesiński, Marek Kowalski


 Nazwa naukowa:  Myotis mystacinus (Kuhl, 1817)
 Nazwa polska:  Nocek wąsatek
 Nazwa angielska:  Whiskered bat
 Nazwa francuska:  Murin ŕ moustaches
 Nazwa niemiecka:  Kleine Bartfledermaus

Lista krajowych gatunków nietoperzy

strona główna do góry